Đàm phán tăng lương – nghệ thuật nói đúng lúc, đúng cách, đúng ngôn ngữ

Nhiều người đi làm giỏi, chăm chỉ, tạo giá trị thật… nhưng lương vẫn đứng yên.
Không phải họ kém.
Chỉ là họ không biết cách nói, hoặc nói sai thời điểm.

Tăng lương không phải xin.
Cũng không phải năn nỉ.
Tăng lương là cuộc trò chuyện giữa hai người trao đổi giá trị:
bạn tạo ra điều gì → công ty ghi nhận bằng mức lương tương ứng.

Nhưng để cuộc trò chuyện đó diễn ra suôn sẻ, bạn cần hai điều:
sự tự tin và sự chuẩn bị.

1. Mọi cuộc đàm phán lương đều bắt đầu từ… thời điểm

Không phải lúc nào cũng là “lúc phù hợp”.
Có những ngày công ty bận, sếp stress, deadline dồn dập.
Nói vào lúc đó, nội dung hay mấy vẫn trượt.

Thời điểm đẹp nhất để bắt đầu câu chuyện là khi bạn vừa hoàn thành một việc quan trọng, tạo ra kết quả nhìn thấy được bằng số.
Một flow được tối ưu.
Một lỗi được loại bỏ.
Một sự cố được bạn xử lý gọn.
Một khách hàng khó tính được thuyết phục.

Đó là lúc sếp nhìn bạn bằng ánh mắt khác — và tâm thế của họ cũng cởi mở hơn.

2. Sai lầm lớn nhất khi xin tăng lương

Nhiều người mở đầu bằng câu:

“Em muốn tăng lương vì em làm nhiều và em cần thêm thu nhập.”

Câu này vô tình biến sếp thành người nắm quyền “bố thí”,
và biến bạn thành người “xin – cho”.

Cảm xúc cá nhân không phải là lý do để tăng lương.
Kết quả mới là lý do.

Hãy luôn nhớ điều này:
Bạn không được trả tiền vì bạn vất vả.
Bạn được trả tiền vì bạn tạo ra thứ gì đó hữu ích.

3. Cách nói đúng – đơn giản, ngắn gọn và rất chuyên nghiệp

Một cuộc đàm phán tăng lương đúng cách chỉ cần ba phút.
Không vòng vo, không dài dòng, không than thở.

Bạn bắt đầu bằng việc kể rõ những gì bạn đã làm được — bằng con số bạn đã chuẩn bị từ trước.

“Trong ba tháng vừa rồi, em đã giảm lỗi nhập từ 18 lỗi xuống còn 5 lỗi mỗi tháng.
Việc này giúp team tiết kiệm gần 20 giờ sửa lỗi.
Hiệu suất kho cũng tăng đều.”

Số liệu làm câu chuyện tự đứng bằng chính nó.
Bạn không cần nói “em rất cố gắng”, vì sự cố gắng đã nằm trong kết quả.

Sau đó, bạn chỉ cần nối một dòng nhẹ:

“Em muốn trao đổi thêm với anh/chị xem mức lương hiện tại đã phản ánh đúng giá trị em đang đóng góp hay chưa.”

Không đòi hỏi.
Không căng thẳng.
Không đẩy sếp vào thế khó.
Bạn chỉ mở ra một cuộc đối thoại bình thường giữa hai người tôn trọng nhau.

Nếu bạn muốn tinh tế hơn một chút, bạn có thể nói:

“Nếu chưa phù hợp để điều chỉnh ngay, anh/chị có thể cho em biết lộ trình 1–3 tháng để em hướng tới mức đó?”

Câu này rất mạnh.
Nó cho sếp hai lựa chọn dễ chịu: hoặc điều chỉnh, hoặc vẽ đường cho bạn.
Cả hai đều là lợi thế cho bạn.

4. Case thực tế: Vì sao C được tăng lương, còn D thì không?

C và D có năng lực tương đương nhau.
C thậm chí còn không nhanh bằng D.

Nhưng C luôn nói chuyện bằng số, còn D nói chuyện bằng cảm xúc.

Khi đàm phán lương:

C kể lại những gì mình đã làm được, rõ ràng từng kết quả, từng mốc thời gian.
C làm sếp thấy quá rõ: “À, giá trị đây rồi.”

D thì kể về sự vất vả, căng thẳng, áp lực.
Sếp hiểu, nhưng không thể lấy… cảm xúc làm cơ sở tăng lương.

Kết quả:
C được tăng lương ngay trong tháng.
D thì được an ủi rằng “để kỳ review sau xem lại” — và kỳ sau vẫn vậy.

5. Nghệ thuật không nói thừa

Trong đàm phán lương, ngắn gọn chính là tôn trọng.
Tôn trọng thời gian của sếp.
Tôn trọng năng lượng của buổi họp.
Và tôn trọng chính bản thân bạn.

Bạn không cần kể hết tất cả những gì đã làm.
Chỉ cần kể những thứ đã tạo tác động nhất.
Vì tác động mới là thứ khiến sếp gật đầu.

Hãy nhìn cuộc trò chuyện tăng lương như việc trình bày một bản báo cáo nhỏ:
rõ ràng – gọn – đúng trọng tâm – có phương án phía trước.

6. Chuẩn bị gì trước khi bước vào phòng?

Không phải checklist.
Chỉ là một khoảnh khắc bình tĩnh.

Hãy ngồi yên một phút, thở đều, và tự hỏi:
“Giá trị lớn nhất tôi đã tạo ra trong 3 tháng qua là gì?”
Hãy mang đúng giá trị đó vào cuộc trò chuyện.

Bạn không bước vào để xin một ân huệ.
Bạn bước vào để cùng thảo luận về sự ghi nhận xứng đáng.

Một thái độ rất khác.

Tăng lương là bước đầu tiên.
Nhưng nếu bạn muốn đi xa hơn – muốn một vị trí cao hơn, muốn được nhìn nhận là “key person” – bạn cần một chiến lược dài hơi: lựa chọn dự án, thể hiện dấu ấn, xây thương hiệu nội bộ.

Đó chính là Bài 5:
“Từ tăng lương đến thăng tiến – lộ trình 2 năm để trở thành ứng viên sáng giá nhất trong phòng.”

Viết một bình luận